Vader en zoon Koen en Jolan De Bouw staan voor het eerst samen op de set in Breendonk, de zesdelige historische dramareeks waarin ze een vader en zoon spelen die tijdens de Tweede Wereldoorlog in de gevreesde SS‑strafgevangenis van Breendonk belanden. Hun gedeelde vertolking maakt een donker hoofdstuk uit onze geschiedenis tastbaar en brengt een boodschap die ook vandaag blijft nazinderen: oorlog ontmenselijkt, vrijheid is niet vanzelfsprekend en we mogen nooit vergeten waartoe mensen in staat zijn. 

“Elke dag opnieuw verschiet ik ervan waartoe een mens in staat is. Van de smeerlapperij die mensen andere mensen kunnen aandoen.” Zo opent de trailer van Breendonk, de nieuwe dramareeks van VRT en Streamz, gemaakt door Kevin Janssens en Filip Lenaerts. 

Zij werkten zes jaar aan de reeks en kozen bewust voor een verhaal dat de grijze zone toont waarin gewone mensen terechtkomen wanneer angst, macht en opportunisme elkaar kruisen. Voor hen moest Breendonk een spiegel worden: een herinnering aan hoe snel waarden kunnen verschuiven en hoe kwetsbaar democratie blijft wanneer mensen elkaar als vijand beginnen te zien. De reeks laat zien hoe terreur levens ontwricht, hoe extreme druk morele keuzes vervormt en hoe moeilijk het is om menselijkheid vast te houden wanneer systemen ontsporen. “Ik ben altijd geïntrigeerd geweest door de Tweede Wereldoorlog en die periode”, vertelde Janssens op de première op het Filmfestival van Gent. “Filip en ik hebben er zes jaar aan geschreven. Die materie is heel heftig en donker, maar het is belangrijk om die verhalen te blijven vertellen de dag van vandaag.” 

Halfweg de Tweede Wereldoorlog wordt het jonge Antwerpse koppel Elisabeth en Rik brutaal van elkaar gescheiden. Elisabeth moet onderduiken, terwijl Rik samen met zijn vader Leon terechtkomt in Breendonk, waar ze geconfronteerd worden met terreur, morele dilemma’s en de moeilijke keuzes die nodig zijn om te overleven. Om het brutale terreurregime te overleven, gaan Rik en Leon een geheime alliantie aan met de Vlaamse SS-bewaker Vaes (gespeeld door Kevin Janssens), die beweert spijt te hebben van zijn collaboratie. Wat ze niet weten is dat Vaes een dubbele rol speelt en in het geheim inlichtingen doorspeelt aan de SS. 

Voor Koen en Jolan De Bouw is de boodschap helder. “Nooit meer oorlog”, zegt Koen. “Mensen onthouden na een oorlog meestal alleen de overwinning, de glorie, en vergeten relatief snel de pijn en ellende. Het is belangrijk om de zaken zo te brengen.” Jolan vult aan: “En dankbaarheid voor de manier waarop we hier kunnen leven. Zoiets wordt snel als iets vanzelfsprekends gezien.” 

Ook de oproep om elkaar niet als vijand te zien, klinkt bijzonder actueel. De reeks nodigt uit om niet te snel te oordelen, maar stil te staan bij de omstandigheden waarin mensen keuzes maken en bij de gevolgen daarvan, precies de nuance die de makers wilde tonen. 

Voor Koen was het bijzonder intens om dit verhaal samen met zijn zoon te spelen. “Breendonk is een verzameling van heel grote emoties die je als mens beleeft, intenser dan het leven zelf”, vertelt hij. De samenwerking was voor beiden bijzonder. Jolan noemt zijn vader zijn voorbeeld, zowel in het leven als in zijn vak, en is dankbaar dat hij deze ervaring met hem kon delen. 

Met hun vertolking helpen ze de herinnering aan een pijnlijke geschiedenis levend te houden en maken ze duidelijk waarom het belangrijk blijft die verhalen te vertellen. Samen met de morele visie van Kevin Janssens en Filip Lenaerts brengen ze de menselijke gevolgen van oorlog dichtbij en herinneren ze ons eraan dat vrede, vrijheid en waardigheid nooit vanzelfsprekend zijn. 

Breendonk is vanaf 22 oktober volledig te zien op Streamz, vanaf zondag 8 november wekelijks bij VRT 1 en VRT Max