Louis Theroux (56) staat al decennialang bekend als een van de meest intrigerende documentairemakers in televisieland, maar met Inside the Manosphere plaatst hij zichzelf opnieuw midden in het maatschappelijk debat. Zijn nieuwste documentaire legt niet alleen een online subcultuur bloot, maar dwingt ook tot een dringend gesprek over de opkomst van toxische manfluencers. Daarom is hij onze Mens van de Week.

De Britse documentairemaker onderzoekt het virtuele netwerk dat bekendstaat als de manosfeer: een omgeving waar hypermasculiniteit, antifeministische ideeën en traditionele rolpatronen worden verheerlijkt. Hij volgt mannelijke influencers die hun volgers beloven dat rijkdom, succes en ‘echte mannelijkheid’ binnen handbereik liggen, mits ze zich schikken naar een strak, vaak vrouwonvriendelijk wereldbeeld.

Tijdens zijn reis naar Miami, New York en Marbella ontmoet hij figuren als HSTikkyTokky, Myron Gaines en Sneako. Wat ooit een niche leek, blijkt nu een invloedrijke stroming die vooral jongeren bereikt. De boodschap is helder: mannen moeten hard werken, afzien en strijden, maar tegelijk zorgend zijn binnen een klassiek man-vrouwmodel. Monogamie? Voor mannen zogezegd onnatuurlijk. Voor vrouwen daarentegen verplicht.

In de manosfeer draait alles om zelfverheerlijking en leiderschap. “I’m not living for other people. I live for myself,” klinkt het bij herhaling. En: “They want a guy that can lead them.” Het zijn zinnen die miljoenen keren worden gedeeld, precies omdat ze een eenvoudig, verleidelijk antwoord lijken te bieden op onzekerheid en maatschappelijke druk.

Theroux fileert deze online cultuur met zijn kenmerkende scherpte. Maar de documentaire gaat verder dan het tonen van extreme internetfiguren. Ze stelt bredere vragen die vandaag brandend actueel zijn: waarom voelen jonge mannen zich aangetrokken tot dit soort ideologieën? Welke rol spelen sociale media? En wat zegt dit over onze samenleving?

Wat deze film bijzonder maakt, is dat Theroux niet alleen observeert, maar ook zelf onderdeel wordt van het spel. De influencers die hij ontmoet zijn mediagetraind, gewend aan controverse en filmen hem voortdurend mee. De machtsverhoudingen verschuiven en worden op scherp gezet. Toch slaagt Theroux erin, met zijn kalme en doordringende manier van interviewen, om momenten van kwetsbaarheid bloot te leggen.

Een van de meest veelzeggende scènes is die met Harrison Sullivan, beter bekend als HSTikkyTokky. Wanneer Theroux hem vraagt: “Waarom probeer je niet gewoon een goed mens te zijn?” valt de 25-jarige influencer even stil. Alle eerdere vragen had hij weggewuifd met stoere oneliners, maar nu moet hij nadenken. “Goede vraag,” geeft hij toe. “Omdat ik anders nooit zo groot was geworden op sociale media.” Het is een zeldzaam moment waarop het machomasker scheurt.

Inside the Manosphere past naadloos in Theroux’ lange geschiedenis van ontmoetingen met gesloten of extremistische groepen, van de Westboro Baptist Church tot religieuze nationalisten. Zijn talent om complexe, moreel beladen werelden toegankelijk te maken, blijft indrukwekkend.

Maar deze documentaire voelt urgenter dan ooit. De figuren die hij ontmoet zijn zo confronterend dat zelfs Theroux, vader van drie zonen, zichtbaar worstelt met wat hij ziet. Het was wellicht onvermijdelijk dat hij zich ooit in deze wereld zou begeven, en precies daarom komt deze documentaire op het juiste moment.

De documentaire staat hoog in de Netflix-toplijsten en veroorzaakt wereldwijd debat. Recensenten prijzen de film om zijn nuance en urgentie, al is er ook kritiek van influencers die zich “uit context” geciteerd voelen. Dat spanningsveld, tussen journalistiek onderzoek en online tegenreacties, maakt Theroux’ werk actueler dan ooit.