Minister Verlinden (CD&V) heeft een voorstel klaar om de abortustermijn in België op te trekken van 12 naar 14 weken. Dat klinkt als een vooruitgang, maar de meeste vrouwen die nu noodgedwongen naar Nederland vluchten voor abortus, blijven hierdoor in de kou staan. Slechts één op de vijf vrouwen zou door de aanpassing van de wet geholpen kunnen worden. We begrijpen niet waarom de minister het eensgezinde advies van de expertencommissie voor een termijn van 18 weken naast zich neer blijft leggen.

Binnen de vrijzinnig humanistische gemeenschap helpt de organisatie Compagnon vrouwen die ongewenst zwanger zijn en die in ons land niet meer kunnen kiezen voor abortus. Het afgelopen jaar begeleidde Compagnon 54 vrouwen naar Nederland waar ze wel de hulp krijgen die ze nodig hebben. Met de nieuwe termijn van 14 weken zouden er daarvan twee geholpen zijn. Twee. En dat is helaas nog maar het topje van de ijsberg, want veel vrouwen hebben zelfs niet de vrijheid om te kiezen voor hulp over de grens.

De vrouwen die door dit nieuwe wetsvoorstel opnieuw in de steek gelaten worden, zitten niet zomaar nét over de termijn. Zij zitten in heel kwetsbare situaties. Het gaat over slachtoffers van seksueel geweld. Over vrouwen in armoede. Over vaak heel jonge vrouwen die thuis niet weg kunnen, omdat hun familie hen letterlijk binnenhoudt en hen dwingt om zwanger te blijven. Voor die vrouwen is tijd het echte probleem. En dan is 14 weken helaas veel te kort.

Het wetenschappelijke onderzoek is daarover eensgezind. De wetenschappelijke expertencommissie stelde in april 2023 al een verlenging tot minstens 18 weken voor. Dat advies werd unaniem onderschreven door experten van de zeven Belgische universiteiten die artsen opleiden. Het merendeel van de experts ging zelfs verder, tot 20 of 22 weken. De 14 weken die in dit voorstel staan blijven daar ver onder.

Op een zeer traumatisch moment, moet je dus als vrouw onder tijdsdruk gaan bewijzen dat je verkracht bent.

Voor wie slachtoffer is van verkrachting voorziet het voorstel van minister Verlinden wel een termijn tot 18 weken, op voorwaarde dat artsen of psychologen dit vaststellen. Net daar wringt het: in België is verkrachting of het ontbreken van toestemming bijzonder moeilijk te bewijzen, behalve bij meisjes onder zestien jaar. Hierdoor komt de bewijslast bij het slachtoffer zelf te liggen. Op een zeer traumatisch moment, moet je dus als vrouw onder tijdsdruk gaan bewijzen dat je verkracht bent. En dat terwijl onderzoek net aantoont dat partnergeweld vaak toeneemt tijdens een zwangerschap, niet alleen fysiek maar ook in de vorm van psychische terreur. Trek gewoon de termijn voor iedereen op, en dan moeten vrouwen die in deze verschrikkelijke situatie zitten, zich niet eerst nog verantwoorden.

Het enige antwoord op dit onrecht voor kwetsbare vrouwen is duidelijk. Trek de Belgische termijn gelijk met de Nederlandse. Dan moeten er geen vrouwen als een dief in de nacht naar het buitenland vluchten om daar geholpen te worden, en dan hebben we het nog niet over de vele vrouwen die zelfs dat niet kunnen of mogen doen.

 Geef vrouwen het recht om te beslissen over hun leven en toekomst

Heel veel vrouwen voelen vandaag letterlijk aan den lijve dat het recht op abortus niet zo universeel is als we graag denken. De sociale drempels naar de zorg zijn te hoog om te negeren. Je kan mensen in nood alleen helpen als je hen genoeg tijd en ruimte geeft om de weg naar de zorg te vinden.

Daarom blijven wij als vrijzinnige humanisten pleiten voor een termijn die alle vrouwen beschermt is én wetenschappelijk unaniem ondersteund wordt. Een termijn die vrouwen het recht geeft om te beslissen over hun leven en toekomst.

Raymonda Verdyck, voorzitter deMens.nu